1702 lata temu poświęcono pierwszy kościół ma świecie.
Bazylika Laterańska – bo o niej mowa – jest pierwszą świątynią chrześcijaństwa. Ważniejszą od… Bazyliki Świętego Piotra. Jest też katedrą papieża, choć ten mieszka siedem kilometrów stąd – na Watykanie.
Rodzinne dobra niejakiego Placjusza Laterana zarekwirował cesarz Neron. Bynajmniej nie w ramach prześladowania chrześcijan. Placjusz został przyłapany na próbie zamachu na cesarza. Gdy w swym szaleństwie Neron podpalił Rzym, senatorowie uknuli spisek, by cesarza pozbawić władzy lub życia, a najlepiej obu naraz. Plan był taki: Placjusz upadnie Neronowi do nóg, prosząc cesarza o pożyczkę. Kiedy Neron zacznie przewracać oczami, że nie ma kasy, Placjusz obejmie go w kostkach i powali na ziemię, a następnie unieruchomi, co pozwoli komuś uzbrojonemu poderżnąć gardło despocie. Plan zamachu jednak dotarł do Nerona. Ten natychmiast kazał Placjusza ściąć, a jego pałac zarekwirował i przejął na własność.
Pławili się kolejni cesarze laterańską posiadłością. Rozbudowali obiekt. Wznieśli tutaj koszary i stajnie dla gwardii konnej. Aż cesarz Konstantyn, gdy wydał edykt uwalniający chrześcijaństwo, podarował laterańskie dobra papieżowi Melchiadesowi. Wkrótce rozpoczęto w dawnej posiadłosci Lateranów budowę ogromnego kościoła Zbawiciela, który 9 listopada 324 roku poświęcił papież Sylwester I – ten, którego wspomina się w ostatnim dniu roku.
Patronami kościoła obwołano świętych Janów – Chrzciciela i Ewangelistę. Papież sobie tutaj mieszkał i odprawiał co trzeba aż do początku XIV wieku, kiedy – jakby w akcie zemsty Nerona zza grobu – wszystko się na Lateranie spaliło, a on sam musiał uciekać do Awinionu. Kiedy po blisko 70 latach jeden z kolejnych papieży – Grzegorz XI, za namową św. Katarzyny ze Sieny, wrócił wreszcie do Rzymu, stwierdził, że lepiej zbudować coś nowego, niż remontować stare. I osiadł w Watykanie.
Lateran w końcu odbudowano i do dziś tutejszy kościół nosi tytuł arcybazyliki – „Głowy i Matki Wszystkich Kościołów Rzymu i Świata”.
„Głowy” – z powodu Świętych Główną. Nad ołtarzem papieskim w samym centrum bazyliki, stoją dwa srebrne popiersia apostołów Piotra i Pawła. To relikwiarze ich… głów, a właściwie czaszek. A właściwie pewnych ich fragmentów.
